De MTS: een ode aan Gerrit Hofstede
Veel Hengeloërs kennen het pand aan het Industrieplein als de Hofstede MTS. Het schoolgebouw is het symbool van de wederopbouw van techniekstad Hengelo. Maar wie was Gerrit Hofstede eigenlijk? En wat maakt dit gebouw zo bijzonder?
De in 1884 geboren Gerrit Hofstede is de oudste zoon van een gezin met zeven kinderen. Vader Barend Peter is schoolmeester in Hengelo, hoofd van de mulo en de opleiding voor onderwijzers. Hij betekent veel voor de stad. B.P. is onder meer nauw betrokken bij het reilen en zeilen van muziekvereniging Armonia en de bedrijfsschool van Stork, de Wilhelminaschool. Na zijn overlijden in 1927 wordt de straat van zijn school meteen omgedoopt tot B.P. Hofstedestraat.
Van Stork tot Den Haag
Ook het hart van zoon Gerrit klopt voor het onderwijs, al begint hij op z’n zestiende als volontair in de machinefabriek van Stork. Zijn werkgever ziet het zitten in de slimme jongeman. Gerrit mag studeren aan de Eidgenossische Polytechnische Hochschule in Zwitserland en klimt na terugkomst op tot chef van de tekenkamer Turbines bij Stork. Toch kruipt het bloed waar het niet gaan kan. Gerrit ruilt de Hengelose fabriek in voor een baan als leraar aan de Middelbare Technische Hogeschool in Dordrecht. Hij schopt het tot directeur van de MTS in Haarlem en wordt uiteindelijk de hoogste baas van het nijverheidsonderwijs bij het ministerie van Onderwijs in Den Haag.
De eerste van ons land
Als inspecteur-generaal beseft Gerrit Hofstede hoe belangrijk goed opgeleid technisch middenkader is, helemaal voor een land dat na de oorlog weer moet worden opgebouwd. De industrie heeft behoefte aan technici die iets méér kunnen. Een nieuw schooltype moet hierin voorzien: de Uitgebreid Technische School (UTS). Deze opleiding zit tussen de LTS en de MTS in.
Hengelo heeft alle belang bij zo’n UTS. Het heeft veel hightechbedrijven, die vlak na de oorlog zitten te springen op goedopgeleide vakmensen. In 1953 is het zover: de Ir. G. Hofstedeschool opent zijn deuren. Het is de eerste UTS van ons land. De trotse naamgever is uiteraard aanwezig bij de opening. Het blijkt een schot in de roos. De school groeit zo hard dat er zijn dertien ruimtes in de stad nodig om de ruim 300 leerlingen te huisvesten.
Warm eten in de kantine
Het wordt dus hoogste tijd dus voor een fatsoenlijk groot schoolgebouw. Het komt op de plek van het emplacement van de Gelders-Overijsselse Lokaal Spoorspoorwegmaatschappij (GOLS). Deze spoorlijn verbond ooit Hengelo met Winterswijk. Gerrit Hofstede zelf mag het startschot geven voor de bouw van zijn school. Op 12 mei 1960 opent de hypermoderne Hofstede UTS in de typische wederopbouwstijl officieel haar deuren.
Het gebouw, ontworpen door architectenbureau Veeze en Twijnstra, kan 500 leerlingen herbergen. Ze krijgen overdag theorie- en praktijkles aan een van de drie afdelingen: bouwkunde, elektrotechniek en werktuigbouw. De jongens (vrouwelijke leerlingen zijn er nog niet) komen grotendeels van buiten Hengelo en gaan tijdens de middagpauze niet naar huis. Ze eten een warme maaltijd in de kantine boven de gymzaal, uitkijkend op het Industrieplein en de spoorlijnen.
Gerrit Hofstede maakt de start nog mee. Twee jaar na de officiële opening van zijn UTS (die later MTS zal heten) overlijdt hij op 77-jarige leeftijd. De gevelsteen bij de ingang van het gebouw is een blijvende ode aan de onderwijsman in hart en nieren.
Tekst: Marco Krijnsen